Der Blockkasten von LEAN

Blokje voor blokje bouwen aan een efficiëntere en toekomstbestendige staalbouwsector

Geen enkele staalconstructie is hetzelfde. Unieke ontwerpen, strakke deadlines en complexe productieprocessen maken efficiëntie een absolute voorwaarde voor succes. Tegelijk worstelen bedrijven met levensechte vragen als: “Hoe breng ik rust voor mijn medewerkers? Hoe creëer ik ruimte om te werken? Hoe kan ik mijn doorlooptijd verkorten? Hoe groei ik zonder het karakter van ons familiebedrijf te verliezen? En hoe professionaliseer ik én leer ik mijn team anders te kijken?”

Hier komt LEAN in beeld: als praktisch instrument om sámen slimmer te organiseren. Vergeet de roep van bovenaf om harder te duwen of sneller te werken. LEAN draait erom processen zó in te richten dat teams meer kunnen doen met minder inspanning, overzicht krijgen en rust ervaren. Rust die uiteindelijk zorgt voor operationele groei. 

Maar hoe begin je daaraan in de staalbouw? Hoe concretiseer je wat LEAN kan betekenen voor jouw maakbedrijf, met zijn specifieke uitdagingen en dynamiek? Tijdens een kennissessie van Liemar Software, in samenwerking met netwerkorganisatie Infosteel en Indus, kregen bedrijfsleiders, projectverantwoordelijken en productiemanagers uit de staalbouwsector op 11 september de kans om dit persoonlijk te ervaren. 

“Liemar organiseert deze sessies ten goede van de volledige sector”, vertelt Niels Oudenaarden, Commercieel Directeur bij Liemar. “Door kennis en inzichten te delen over samenwerking, procesinrichting en continue verbetering kunnen staalbouwbedrijven elkaar inspireren, versterken en samen hogere prestaties realiseren. Kennisdeling is de motor van vooruitgang.”

LEAN beleven

Wat als we nou eens letterlijk blokje voor blokje gaan bouwen om LEAN te beleven? Onder begeleiding van Indus ging de groep aan de slag met LEGO-creaties, op basis van een opdrachtenkaart. Zonder eerst een stapje terug te nemen, begonnen ze blindelings te bouwen, net zoals wel vaker gebeurt op de werkvloer. Dat maakte alvast één ding duidelijk: afstand nemen en van tevoren kritisch nadenken is essentieel, ook in de dagelijkse praktijk.

Door resources, output en flows te visualiseren en te meten, kwamen al snel knelpunten aan het licht. Een ‘veiligheidslint’ gaf de volledige flow weer en maakte zichtbaar hoe processen elkaar onnodig kruisen, welke onderdelen te ver van elkaar lagen en waar bewegingen verspillend waren. De deelnemers werden uitgedaagd om na te denken over hoe kleine aanpassingen in volgorde, plaatsing of samenwerking de flow en output aanzienlijk konden verbeteren.

Blokje voor blokje werd voelbaar dat LEAN veel meer is dan een theoretische methode. Het is een waardevolle filosofie waarmee je processen optimaliseert, de performance van afdelingen verhoogt en leert over afdelingen heen te kijken en te organiseren. De bouwoefening toonde hoe belangrijk het is om gezamenlijke doelen te bepalen, de flow inzichtelijk te maken en KPI’s te definiëren. Want alleen wat je meet, kun je verbeteren en zo wordt LEAN tastbaar en toepasbaar op de eigen werkvloer.

LEAN in de praktijk

Onder de overkoepelende noemer ‘kennisdeling als motor’, kregen de deelnemers daarnaast een fabrieksbezoek en inspiratie uit de praktijk aangeboden. Modulyss, fabrikant van tapijttegels in Sint-Niklaas, toonde hoe LEAN doorheen de volledige productieketen loopt: van de inrichting van de productie zelf tot bewuste keuzes rond materiaalgebruik en energieverbruik. Door machines samen te brengen en centrale bediening door een operator mogelijk te maken, worden loopafstanden en bewegingen significant beperkt en omsteltijden verkort. Ogenschijnlijk kleine aanpassingen, zoals het slimmer inzetten van garen, karton en coating, hebben een grote impact op efficiëntie, energie- en materiaalverbruik.

Voor Vytech Industrial Solutions begint LEAN bij doordacht analyseren met bewust en planmatig onderhoud als cruciaal onderdeel. Ga onderhoudsmomenten gericht inplannen in plaats van stilstanden af te wachten. Herschik machines voor maximale performantie, rekening houdend met capaciteit, ergonomie, veiligheid, plaatsgebrek en efficiëntie. Tools als SMART Scheduling helpen om verplaatsingen van heftrucks te beperken, waardoor veiliger kan worden gewerkt en slijtage van banden afneemt.

Bij Meco Metal, onderdeel van de Altez Group, draait het dan weer om LEAN integreren in de dagelijkse werking én draagvlak creëren bij medewerkers. Door operatoren actief te betrekken en samen verbeteringen door te voeren, ontstaat een gedeelde manier van kijken en denken, waardoor de voordelen van LEAN breed worden gedragen en verankerd in de organisatie.

Alle blokjes vallen in elkaar

Langzaam maar zeker vielen alle blokjes doorheen de avond in elkaar. De LEGO-workshop maakte zichtbaar hoe patronen, kleine wijzigingen en doordachte keuzes hun impact hebben op de flow. Tegelijk werd voelbaar hoe LEAN kennis uit het hoofd van één medewerker haalt en vastlegt in systemen, software en gedeelde werkwijzen, zodat inzichten niet verloren gaan maar voor iedereen toegankelijk worden. Ook werd er hartelijk samengewerkt en afgestemd en ontstond er een mooie wisselwerking tussen de aanwezige maakbedrijven. 

Kennisdeling als motor voor de sector, brengt ons terug bij de bestaansreden van deze sessies van Liemar: blokje voor blokje bouwen aan een efficiëntere en toekomstbestendige staalbouwsector. De deelnemers gaven aan huiswaarts te rijden met een verhelderend, leerzaam topgevoel, klaar om zelf blokje voor blokje aan de slag te gaan.