Platform on concrete and steel in construction
Geopolymeerbeton komt uit de proeftuin
De techniek is er, het loket heeft zijn werk gedaan en de eerste casco’s staan.

Geopolymeerbeton komt uit de proeftuin

‘De markt moet ermee aan de slag’

Bij MBS Groep is geopolymeerbeton geen laboratoriumbelofte meer, maar bouwpraktijk. Innovatie- en productmanager Erik de Vries ziet vooral één grote stap: constructief prefab beton zonder cement, toepasbaar zonder het bouwproces op zijn kop te zetten.

Wie in de bouw over duurzaamheid begint, belandt al snel in het domein van systeemkeuzes, aangepaste details en nieuwe risico’s. Dat is precies wat MBS Groep bij geopolymeerbeton wil vermijden. “Er zit gewoon geen cement meer in. Dat is de boodschap”, zegt De Vries. “De rest moet zo veel mogelijk hetzelfde blijven: dezelfde engineering, hetzelfde ontwerp, dezelfde montagevolgorde en dezelfde toleranties. We moeten niet het bouwproces veranderen, maar het materiaal.”

Technisch is geopolymeerbeton cementloos beton. Zand, grind, water en hulpstoffen blijven herkenbaar, maar het bindmiddel is anders. Bij MBS wordt het cement vervangen door gemalen hoogovenslak, geactiveerd met een alkalische vloeistof. Door geopolymerisatie ontstaat opnieuw een hard, steenachtig materiaal. Volgens MBS zijn de sterkte, maatvastheid, verwerkbaarheid en prestaties op het gebied van brand, geluid en duurzaamheid vergelijkbaar met cementbeton. Het grote verschil zit in de milieubelasting: doordat cement achterwege blijft, kunnen de milieukosten meer dan halveren en kan de CO2-uitstoot fors omlaag.

Geopolymeerbeton komt uit de proeftuin 1
Sterkte, maatvastheid, verwerkbaarheid en prestaties op het gebied van brand, geluid en duurzaamheid zijn vergelijkbaar met cementbeton. Het grote verschil zit in de milieubelasting.

Primeur

Voor De Vries is dat niet nieuw denken om het nieuw denken. MBS experimenteerde al langer met cementloze varianten, maar met de huidige technologie werkt het bedrijf sinds begin 2023 serieus aan de toepassing in constructieve prefab elementen. Eind februari 2024 volgde de eerste montage van constructieve gevel- en wandelementen in geopolymeerbeton bij een woningproject van Heijmans in ’s-Gravenzande. Twee woningen in een rij van vier kregen daar de primeur.

Geopolymeerbeton komt uit de proeftuin 2
De toepassing is voorlopig bewust afgebakend: grondgebonden woningen.

Betoninnovatieloket

De toepassing is voorlopig bewust afgebakend: grondgebonden woningen, dus rijwoningen, twee-onder-een-kap en vrijstaande woningen. Niet omdat het materiaal alleen lichte toepassingen aankan, benadrukt De Vries, maar omdat de rekenregels voor beton zonder cement nog niet geschreven zijn. “Certificering is dan niet het goede woord”, zegt hij. De gelijkwaardigheid wordt via het Betoninnovatieloket aangetoond, specifiek voor betonnen wanden en gevels in grondgebonden woningbouw. Dat loket, onderdeel van het Betonakkoord, moest innovaties versnellen. In dit geval, zegt De Vries, heeft het precies dat gedaan: het leverde het noodzakelijke dossier op waarmee een aannemer naar de gemeente kan.

Projecten uitrollen

De praktijk begint inmiddels serieuzer te worden. Begin dit jaar leverde MBS voor Nijhuis Bouw prefabelementen van geopolymeerbeton voor circa twintig woningen in Assen. Daar bleek de kern van het verhaal: ontwerp en uitvoering bleven gelijk. Komende projecten worden genoemd in onder meer Meppel en Hardenberg. Toch noemt De Vries de stroom nog te dun. De belangstelling is er, maar de meerprijs wringt. Niet uit koudwatervrees, maar eerder uit de nuchtere werkelijkheid van de woningbouw: aannemers rekenen elk project scherp door. Daar zit de klassieke innovatieparadox. Om de meerprijs eraf te krijgen, moet MBS opschalen, maar om op te schalen zijn projecten nodig – die moeilijker los komen zolang er een meerprijs is. Tijdens een recente relatiedag legde MBS die cirkel open op tafel bij klanten. Niet met de vraag om ineens alles om te zetten, maar wel met het verzoek om per klant enkele projecten in geopolymeerbeton te doen. Volgens De Vries leidt dat inmiddels tot concrete beweging.

Geopolymeerbeton komt uit de proeftuin 3
Bij MBS wordt het cement voor geopolymeerbeton vervangen door gemalen hoogovenslak, geactiveerd met een alkalische vloeistof.

Betonlogica

Interessant is volgens De Vries ook de vergelijking met houtbouw. “Daar wordt een hogere prijs vaak makkelijker geaccepteerd, juist vanwege de duurzaamheidsclaim. Geopolymeerbeton vraagt om dezelfde waardering, maar houdt de vertrouwde betonlogica overeind. Voor opdrachtgevers en gemeenten kan dat een belangrijk argument zijn: wel CO2-reductie, geen ander casco, geen nieuwe bouwmethodiek.” De Vries verwacht dan ook geen revolutie, maar een reeks projecten die de uitzondering normaal maakt. Scherpere duurzaamheidseisen van overheden zouden daarbij helpen. Want de techniek is er, het loket heeft zijn werk gedaan en de eerste casco’s staan. Nu moet de markt het materiaal vooral gaan gebruiken. Of, in bouwtaal: niet langer praten over cementloos beton, maar het gewoon toepassen.   

Heeft u vragen over dit artikel, project of product?

Neem dan rechtstreeks contact op met MBS Group.

MBS Group 4 Contact opnemen

Stel je vraag over dit artikel, project of product?

"*" indicates required fields

This field is for validation purposes and should be left unchanged.
MBS Group 5 Telefoonnummer +31 (0)35 588 18 88 E-mailadres info@mbsgroep.nl Website www.mbsgroep.nl

Gerelateerde artikelen

"*" indicates required fields

This field is for validation purposes and should be left unchanged.

Send us a message

Wij gebruiken cookies. Daarmee analyseren we het gebruik van de website en verbeteren we het gebruiksgemak.

Details

Kunnen we je helpen met zoeken?

Bekijk alle resultaten